Izgradnja deonice auto-puta Kuzmin–Sremska Rača, sa novim mostom preko reke Save, nalazi se u završnoj fazi, a ova saobraćajnica već sada se svrstava među najznačajnije infrastrukturne projekte u Srbiji i regionu. Reč je o delu budućeg auto-puta Beograd–Sarajevo (E-761), koji predstavlja severni krak ka Banjaluci i ima izuzetan geostrateški značaj za povezivanje Srbije, Republike Srpske i šireg prostora Zapadnog Balkana.
Završetkom ove deonice biće ostvarena direktna veza sa Panevropskim koridorima, a glavni gradovi Srbije i Bosne i Hercegovine biće povezani modernom i brzom saobraćajnicom. Očekuje se da će se putovanje između Beograda, Bijeljine i Sarajeva značajno ubrzati, što će doprineti razvoju privrede, turizma i ukupne regionalne saradnje. Zbog toga se ovaj auto-put sve češće naziva „kapijom za ulazak u BiH“, jer će omogućiti brži protok ljudi i robe i bolje povezivanje sa Republikom Srpskom.
Na gotovo svakom kilometru trase trenutno se izvode intenzivni radovi. Donji slojevi noseće kolovozne konstrukcije su u potpunosti završeni, dok je asfaltiranje u završnoj fazi. Paralelno se izvode radovi na postavljanju bankina, zaštitnih ograda koje razdvajaju kolovozne trake, kao i saobraćajne signalizacije. U narednom periodu ostaje da se uredi preostali deo kolovoza i zelene površine duž trase.
Posebno su intenzivni radovi na petljama koje povezuju auto-put sa lokalnom putnom mrežom i postojećim pravcima. Početak saobraćajnice nalazi se u naselju Kuzmin, gde se gradi nova denivelisana petlja „Kuzmin 1“, udaljena oko jedan kilometar od postojeće raskrsnice na auto-putu Beograd–Zagreb. Ova petlja obuhvata dva nadvožnjaka dužine 312,7 i 274,5 metara, sa širinom gornjeg stroja od 9,9 metara. Druga značajna petlja gradi se kod sela Bosut, gde se nova deonica ukršta sa lokalnim putevima i omogućava njihovo bezbedno uključivanje na auto-put.
Trasa je projektovana kao klasičan auto-putni profil, sa dva kolovoza, svaki sa po dve vozne i jednom zaustavnom trakom, razdvojena središnjim pojasom. Ukupna dužina deonice iznosi oko 20 kilometara u punom profilu, uz dodatna dva kilometra priključnih saobraćajnica, a projektovana brzina kretanja iznosi do 130 kilometara na čas.
Na trasi se nalazi veliki broj objekata koji doprinose bezbednosti i funkcionalnosti saobraćaja. Pored dva velika mosta preko Save i Bosuta, izgrađeno je i osam manjih mostova, 11 podvožnjaka i pet nadvožnjaka, koji omogućavaju denivelisano ukrštanje sa lokalnim putevima i time povećavaju bezbednost svih učesnika u saobraćaju.
Najzahtevniji i najznačajniji objekat na celoj deonici svakako je novi most preko reke Save kod Sremske Rače. Ovaj most je konstrukciono završen i ima ukupnu dužinu od 1.310 metara. Sastoji se od prilaznih betonskih konstrukcija na levoj i desnoj obali, dužine 530 i 450 metara, kao i centralne čelične konstrukcije dužine 330 metara koja premošćava samu reku. Pored njega, u potpunosti su završeni i radovi na mostu preko reke Bosut, gde je tokom izgradnje tok reke bio privremeno izmenjen, ali je nakon završetka konstrukcije vraćen u puni protok.
Prateća infrastruktura na ovoj deonici obuhvata i regulaciju 41 melioracionog kanala, izgradnju zatvorenog sistema kišne kanalizacije, kao i postavljanje 34 separatora za prečišćavanje voda. Predviđene su i automatske naplatne rampe na ulazu kod Kuzmina i na izlazu prema Republici Srpskoj.
Paralelno sa auto-putem, u toku je izgradnja modernog integrisanog graničnog prelaza Sremska Rača, koji će se prostirati na površini od 50 hektara. Zbog postojećih dalekovoda, kompleks je izmešten u odnosu na osnovnu trasu i nalazi se oko 500 metara pre mosta. Prelaz će imati ukupno 16 traka – 12 za putnička vozila i četiri za teretni saobraćaj, a planirano je da na jednom mestu budu objedinjene kontrole Srbije i Bosne i Hercegovine, što će značajno ubrzati prolazak granice.
Ova deonica direktno se nadovezuje na trasu Rača–Bijeljina, koja predstavlja prvu etapu auto-puta ka Banjaluci i već je u izgradnji u Republici Srpskoj. Završetkom tog dela, put od Beograda do Bijeljine trajaće oko sat vremena, što predstavlja značajno skraćenje u odnosu na sadašnje vreme putovanja.
Kada ceo auto-put Beograd–Sarajevo bude završen, očekuje se da će putovanje između ova dva grada trajati manje od tri sata, umesto sadašnjih četiri i po do pet i po sati, koliko je potrebno u zavisnosti od gužvi i zadržavanja na graničnim prelazima.
Samim završetkom deonice Kuzmin–Sremska Rača, putovanje će biti skraćeno za oko 20 do 30 minuta, jer će vozači u potpunosti zaobići naseljena mesta poput Kuzmina, Bosuta i Sremske Rače, kao i uske lokalne puteve koji trenutno usporavaju saobraćaj.
Prema najavama, kompletno puštanje u saobraćaj ove deonice očekuje se do sredine 2026. godine, odnosno tokom letnjih meseci. Planirano je sinhronizovano otvaranje sa deonicama u Republici Srpskoj, kako bi nova saobraćajnica od prvog dana funkcionisala kao jedinstven i efikasan putni pravac.
Ovaj projekat predstavlja važan korak ka boljem regionalnom povezivanju, unapređenju infrastrukture i stvaranju uslova za brži ekonomski razvoj čitavog područja.
S. Mihajlović
Foto: JP “Putevi Srbije”
