• sreda, 21. februar 2024.
Znameniti Kuzminci ● Danilo Pantelić (1865 – 1927), episkop dalmatinsko-istarski
Društvo | Reportaža | Sremska Mitrovica
0 Komentara

Znameniti Kuzminci ● Danilo Pantelić (1865 – 1927), episkop dalmatinsko-istarski

18. januar 2024. godine

Tokom svoje ne tako duge, ali veoma plodne i uspešne karijere pod okriljem Srpske pravoslavne crkve, jedan žitelj kuzminski obavljao je visoku i odgovornu dužnost arhimandrita manastira Grgetega, a potom i episkopa dalmatinsko-istarskog.

Bio je to Dušan Pantelić, rođen 2. avgusta 1865. godine, u Kuzminu, od oca Ilije, učitelja, i majke Draginje (rođ. Popović), koji će u monaštvu poneti ponosno ime Danilo.

Njegovo školovanje je bilo svestrano i temeljno. Pošto je u rodnom selu završio osnovnu školu, a potom i Srpsku pravoslavnu veliku gimnaziju u Sremskim Karlovcima, Dušan Pantelić će sa uspehom studirati prava u Zagrebu, konačno upisati i steći diplomu čuvene Stare karlovačke bogoslovije (1897). Tadašnji patrijarh srpski Georgije Branković, koji je oko sebe okupljao sposobne i učene ljude, odmah će ga postaviti za konzistorijalnog beležnika i referenta Arhidijeceze sremsko-karlovačke.

Iste godine, 1897, uspešnog bogoslova iz Kuzmina, u manastiru Grgetegu, zamonašio je nadaleko slavni arhimandrit grgeteški i istoričar srpski Ilarion Ruvarac. Kao pridvorni monah, za relativno kratko vreme, Danilo (Pantelić) će proći kroz sve kaluđerske činove – od đakona i protođakona (1897), arhiđakona (1898), prezvitera-sinđela (1901) i protosinđela (1903) – do arhimandrita manastira Grgetega (1905).

Jedan od najznačajnijih istraživača života monaha i velikodostojnika Srpske pravoslavne crkve, počivši vladika šumadijski dr Sava (Vuković), svojevremeno je ovako opisao aktivnosti starešine grgeteškog Danila:

“Kao arhimandrit i nastojatelj bivao je potpredsednikom arhidijecezalne konzistorije i članom mitropolitskog crkvenog saveta, kao najviše sudske institucije u Mitropoliji karlovačkoj. Uzimao je živog učešća pri osnivanju monaškog udruženja Mitropolije karlovačke i pri stvaranju i sprovođenju uredbe o upravi manastirskim dobrima, te je bio biran i za potpredsednika manastirskog upravnog odbora i predsednika monaškog udruženja.

U svojstvu grgeteškog arhimandrita postavljen je 23. februara 1920. za administratora upražnjene Eparhije pećke.”

Arhimandrit Danilo je, recimo i to, važio za vrlo strogog, ali pravičnog starešinu, pa je zato uživao veliki ugled među fruškogorskim monasima.

Sve te pomenute, savesno i uspešno obavljane dužnosti bile su dobra preporuka da arhimandrit grgeteški Danilo (Pantelić) bude postavljen za episkopa dalmatinsko-istarskog, sa sedištem u Šibeniku. Na ovu visoku dužnost je izabran 21. avgusta 1920, da bi 25. decembra iste godine bio hirotonisan, u beogradskoj Sabornoj crkvi, od strane patrijarha srpskog Dimitrija (Pavlovića), mitropolita skopskog Varnave i episkopa bokokotorskog Kirila.

Bilo je to vreme posle oslobođenja od austrougarske vlasti, kada je Zadar pripao Italiji, pa je sedište dalmatinskog episkopa premešteno u Šibenik. Prethodnici vladike Danila bili su ugledni episkopi Nikodim Milaš (1890 – 1910) i Dimitrije Branković (1913 – 1920), a posle smrti Danila je na dalmatinskom episkopskom tronu nasledio Maksimilijan Hajdin (1928 – 1931). Tada je u celoj Dalmaciji bilo oko 300 pravoslavnih crkava i desetak manastira, oko 115.000 pravoslavnih Srba, a pod šibeničku eparhiju su potpadali i vernici u Beču, Zadru, Trstu i još nekim italijanskim gradovima.

Dobro započeti arhipastirski rad novog vladike, kako beleži ep. šumadijski dr Sava (Vuković), prekinula je njegova prerana smrt, 2. januara 1927. godine. Ugledni srpski arhijerej Danilo (Pantelić), rodom iz Kuzmina, sahranjen je u šibeničkom hramu Svetoga spasa, pored episkopa Nikodima Milaša.

D. Poznanović

Sremske novine polažu autorska prava na sve vlastite sadržaje (tekstualne, vizuelne i audio materijale, baze podataka, vizuelizacije baza podataka, baze dokumenata i elektronske prikaze dokumenata i programerski kod). Neovlašćeno korišćenje bilo kog dela portala nije dozvoljeno, smatra se kršenjem autorskih prava i podložno je tužbi.

Najnovije vesti

TRENUTNO NEMA KOMENTARA.

Ostavi komentar

%d bloggers like this: